De Saarlooswolfhond is zeer aanhankelijk aan zijn baas en het gezin waartoe hij behoort. Het is een rustige, niet nerveuze hond, tegelijkertijd is hij ook zeer levendig, nieuwsgierig, vrolijk en vol energie, zijn behoefte aan beweging mag dan ook niet onderschat worden. De enorme aanhankelijkheid wordt gecombineerd met een trots en onafhankelijk karakter. Hij gehoorzaamt uit vrije wil en leert snel, maar dat hoeft niet per se datgene te zijn wat zijn baas hem bij wil brengen. Geduld, doorzettingsvermogen en gevoel voor humor komen goed van pas bij de opvoeding van deze vindingrijke hond.
De vluchtdrift in voor hem onbekende situaties en gereserveerdheid tegenover vreemden zijn kenmerkend voor het ras. Dit betekent niet dat hij compleet op de vlucht zal slaan, maar wel dat hij op een veilige afstand opzoekt om van daar de situatie te beoordelen. In de buurt van verkeer mag deze hond dan ook absoluut niet loslopen!
De Saarlooswolfhond is geen waak- of verdedigingshond, maar zijn alerte gedrag attendeert de baas wel op onraad, dit gebeurt echter zelden blaffend.
Door zijn sterke roedelbinding kan de Saarlooswolfhond niet goed lang alleen zijn, hij is dus geen hond voor wie vaker niet dan wel thuis is.
De Saarlooswolfhond is een krachtige, harmonische gebouwde, stokharige hond. Reuen ruim 70 cm hoog, de teven iets kleiner. De vacht kent een wolfsgrauwe en bosbruine variant, beide met de wildaftekening.
Het lichtvoetige gangwerk met zijn soepele en krachtbesparende bewegingen zijn kenmerkend voor de Saarlooswolfhond en doet denken aan die van de wolf.